Vijesti / Svijet

847. – U Verdunu su franački vladari – car Lotar I., kralj Ludvig Njemački i kralj Karlo II. Ćelavi, sklopili ugovor o podjeli franačke države na tri dijela: zapadni, srednji i istočni dio.

1217. – Okrunjen je prvi srpski kralj, Stefan Nemanjić “Prvovjenčani”.

1609. – Pred članovima Senata u Veneciji, Galileo Galilei predstavio je svoj teleskop.

1843. – Južna Afrika je postala britanska kolonija.

1919. – Engleska priznaje nezavisnost Afganistana.

1940. – Njemačko ratno vazduhoplovstvo u Drugom svjetskom ratu počelo koncentrisane napade na britanske gadove.

1941. – Na Kosmaju u Drugom svjetskom ratu iz zasjede je ubijen revolucionar Branko Krsmanović, španski borac, član Glavnog štaba Narodnooslobodilačkog pokreta Srbije i organizator prvih partizanskih jedinica u Šumadiji. Studirao je u Beogradu i Pragu, odakle je kao dobrovoljac otišao u Španiju. Preživio je ranjavanje u Španskom građanskom ratu, gdje je bio politički komesar Protivtenkovske baterije formirane od jugoslovenskih dobrovoljaca. Posmrtno je proglašen narodnim herojem.

1963. – U spektakularnoj “velikoj pljački voza” grupa britanskih kriminalaca upala u poštanski voz između Glazgova i Londona i opljačkala 2,6 miliona funti. Svih 15 učesnika “pljačke stoljeća” uhapšeno je i 1964. osuđeno na 25 do 30 godina zatvora. Jedan od glavnih aktera, Ronnie Biggs, uspio je da pobjegne iz zatvora i sa plijenom otputuje u Brazil, gdje je živio do maja 2001, kada se sam predao Scotland Yardu.

1967. – Ministri inostranih poslova Indonezije, Malezije, Singapura, Tajlanda i Filipina u Bangkoku potpisali sporazum o osnivanju političko-ekonomske grupacije ASEAN (Udruženje zemalja jugoistočne Azije), kojoj su kasnije pristupili Bruneji i Vijetnam.

1974. – Predsjednik SAD Richard Nixon saopštio je da će podnijeti ostavku zbog optužbi da je umiješan u aferu “Watergate.” Ostavku je podnio sutradan, postavši prvi američki predsjednik prinuđen na takav korak.

1988. – Sovjetske trupe počele povlačenje iz Afganistana nakon sedam godina okupacije.

1990. – Irak, sedam dana poslije okupacije Kuvajta, saopštio da je anektirao tu susjednu zemlju kao svoju 19. provinciju, a istog dana predsjednik SAD Džordž Buš poslao vojna pojačanja u Saudijsku Arabiju u okviru priprema za napad na Irak.

1994. – Lideri Jordana i Izraela otvorili prvi drumski granični prelaz između te dvije bliskoistočne zemlje, učvrstivši okončanje 46-godišnjeg neprijateljstva.

2000. – EU proširila listu sa imenima osoba bliskim vlastima u Beogradu kojima se zabranjuje ulazak na teritoriju zemalja njenih članica.

2000. – Hrvatski predsjednik Stjepan Mesić posjetio Muzej holokausta u Washingtonu i izvinio se za zločine koje su pripadnici hrvatskog naroda počinili za vrijeme Drugog svjetskog rata.